USTRÓJ SPOŁECZNY ANGLOSASOW
pozycjonowanie Ustrój społeczny Germanów lądujących w Brytanii nie odbiegał zbytnio od tego, jaki przedstawiliśmy wyżej przy opisie stosunków frankijskich na kontynencie. Z biegiem czasu jednakże następowały pewne zmiany, które wyróżniły stosunki wyspiarskie od kontynentalnych. Tak więc najstarsze prawo zwyczajowe Kentu zna, obok wolnych chłopów-wojowników, tzw. kerlów (ceorls), arystokrację rodową, czyli erlów (earls), pół-wolnych tzw. letów (laets) oraz niewolników (theows). Podstawą egzystencji wolnego chłopa (kerla) była posiadana przezeń na własność ziemia. Działka taka nosiła nazwę łanu (hide, mansus), a jej rozmiary zależały od warunków miejscowych. Jako przeciętną przyjmuje się jednak 120 akrów, tj. około 48 ha. Poza ziemią orną i zabudowaniami, które stanowiły własność kerla, przysługiwało mu prawo użytkowania gminnych pastwisk, łąk i lasów. Ponieważ grunty orne były z reguły rozrzucone po całym obszarze gminy, obowiązywał przymus polowy, regulujący uprawę roli.
Posiadłości pozostające w rękach erlów, a potem również różnych instytucji kościelnych, były w Brytanii, podobnie jak na kontynencie, znaczne. Na skutek tego wielcy posiadacze ziemscy widzieli chętnie w swych włościach w charakterze czynszowników nie tylko bezrolnych letów, ale również spauperyzowanych kerlów, którzy utracili własną działkę częściowo lub całkowicie. Wiązał się z tym jednak obowiązek oddawania się pod opiekę (mundium) pana gruntowego.
cheap phone cards
